Her geçen gün daha da eğlenceli bir hale gelen 83 yılın en iyi filmlerini izleme işimde Marty eleştirimde de bahsettiğim gibi 40′lı rakamlara ulaşmış bulunmaktayım. Artık her yıl aralığından belli sayıda film hakkında fikrim var ve bu da puanlamaya göre genel ortalama almaya itiyor beni. Görünen o ki şimdilik 1930′lu yılların filmleri 3.8′lik bir ortamayla (4 üzerinden) başı çekmekte. Onu takip eden yıllar ise 1990lar. Lakin hala izlediğim filmler arasında bir top 5 oluşturmaya çalıştığımda 5 filmden 4′ünün son 20 yıl içerisinde çekildiğini görüyorum. Bu arada değinmek istediğim bir başka konuda 90lar’da Oscar alan filmler. Tamam belki arada Forrest Gump ve Shakespeare in Love gibi zayıf filmler mevcut ama Dances with Wolves, The Silence of the Lambs, Unforgiven, Schindler’s List, Titanic, Braveheart, American Beauty ve The English Patient durumu kurtarıyor gibi geldi bana. Hele ki dün akşam yıllar sonra tekrar izlediğim The Silence of the Lambs‘den sonra 90lar’ın sinema açısından oldukça bereketli geçtiğini düşünmeye başladım. Oscar’ın şanlı tarihinde son birkaç yıldır aşık olunacak filmlere rastlayamıyoruz ne de olsa… Tabi bizim asıl konumuz ünlü yönetmen William Wyler‘ın kariyerinde hep geri planda kalmış olan Mrs. Miniver. Kısaca İkinci Dünya Savaşı’nda ayakta kalmaya çalışan bir ailenin hikayesi.

William Wyler‘ın ne derece efsane bir yönetmen olduğunu sizlere çektiği filmlerin adlarını vererek anlatmak istiyorum: Ben-Hur, Roman Holiday, The Best Years of Our Lives, Funny Girl, Jezebel. Ayrıca Oscar tarihinde 3 kez En İyi Yönetmen Oscar’ı alan iki isimden biri (Diğeri Frank Capra. John Ford ise 4 kere En İyi Yönetmen seçildi.). Tabi ödül sayısını geçip adaylık sayısına baktığınızda 12 adaylık alarak tarihte yönetmen kategorisine en çok aday olmuş isim olduğunu da ekleyelim. Nitekim ona en yakın isim Billy Wilder‘ın sadece 8 adaylığı mevcut. Mrs. Miniver ise ne ilginçtir ki bu renkli kariyerinin içerisinde 12 dalda Oscar’a aday olup 6 ödül kazanmasına rağmen çok hatırlanmayan bir film.

İkinci Dünya Savaşı’nın ilk zamanlarında Miniver soyadlı orta sınıftaki bir ailenin hikayesi anlatılıyor Mrs. Miniver‘da. Birbirlerine sıkı sıkı bağlı olan bir çift ve üç çocuk. Lakin savaş başlayınca evin büyük oğlu Vincent savaşa gitmek zorunda kalıyor ve ardında hem ailesini, hem de sevdiği kadını bırakıyor. Arthur Wimperis, George Froeschel, James Hilton ve Claudine West‘den oluşan kalabalık senarist ekip filmde savaşa gidenin değil de ardında kalanların yaşamlarına odaklanmış. Yani iç bayan asker psikolojisi filmlerinden birini izlemiyoruz, ki bu da filmi bir şekilde çekici hale getirmeyi başarıyor. Daha çok oyuncuların performanslarına dayalı olarak düşünebileceğimiz Mrs. Miniver‘da bana kalırsa dönemin sınıfsal farklılıklarıyla ilgili olarak bir yorum da mevcut. Özellikle gül yarışmasında konuyla ilgili gizliden gizliye yapılmış eleştiriler hissetmek mümkün.

Greer Garson‘ın baş döndürücü performansı ve Walter Pidgeon‘ın güçlü oyunuyla öne çıkan kadro Oscar tarihinin en çok adaylık almış 9 kadrosundan biri. Yine merak edenler için diğer filmlerin adlarını verelim: All About Eve, From Here to Eternity, On the Waterfront, Peyton Place, Tom Jones, Bonnie and Clyde, The Godfather Part II ve Network. Yardımcı kadın oyuncu kategorisinde Dame May Whitty ile Teresa Wright arasından Akademi’nin Whitty‘yi tercih etmemesi beni biraz şaşırttı. Çünkü gösterişli oyunları ve veteran aktrisleri ne kadar çok sevdikleri bilinen bir gerçek. Richard Ney‘in Vincent Miniver karakteri yerine Henry Travers‘ın daha geri planda kalan tren görevlisi rolüne adaylık verilmesi ise bir başka düşündürücü durum. Geçmişte bu tip beklenmedik yardımcı oyuncuların adaylıklarına rastlamak mümkün (bkz. Stanley Holloway-My Fair Lady).

Mrs. Miniver‘ın 1940′lı yılların Oscarlı şahane filmlerinden bir diğeri. Rebecca, The Lost Weekend ve Casablanca gibi yakın tarihte çekilmiş diğer filmlerle karşılaştırdığınızda da hiç de sönük kalmıyor. İzlemenizi şiddetle tavsiye ediyorum.

[A]

Oscar Karnesi
*En İyi Film
*En İyi Yönetmen
En İyi Erkek Oyuncu (Walter Pidgeon)
*En İyi Kadın Oyuncu (Greer Garson)
En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu (Henry Travers)
En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu (May Whitty)
*En İyi Yarımcı Kadın Oyuncu (Teresa Wright)
En İyi Uyarlama Senaryo
*En İyi Görüntü Yönetimi – Siyah/Beyaz
En İyi Kurgu
En İyi Ses
En İyi Efekt – Görsel ve Ses

Arthur Wimperis, Claudine West, Dame May Whitty, George Froeschel, Greer Garson, Henry Travers, James Hilton, Mrs. Miniver, Richard Ney, Teresa Wright, Walter Pidgeon, William Wyler